Dag 6: Sjabbat Sjalom!

Na een aantal volle en indrukwekkende dagen, volgde een heerlijke dag van rust! De viering van de Sjabbat hebben we meegemaakt. In drie verschillende Messias belijdende gemeenten hebben we de vieringen meegemaakt. Diverse soorten gemeenten werden bezocht en het is boeiend om verhalen en ervaringen uit te wisselen. We bezochten een traditionele synagogedienst, een dienst die wat liturgie betreft veel weg heeft van de 'Nederlandse' eredienst en één met een meer 'evangelische' insteek. De diensten konden in grote mate gevolgd worden, omdat de liederen meestal in het Engels weergegeven werden en de preek vertaald werd naar het Engels. Opvallend was de vreugde waarmee mensen de liederen zingen en de saamhorigheid die in de diensten te proeven is. Wie dacht na anderhalf uur weer buiten te staan, had het mis... De diensten duren hier gerust twee uur. Door de nodige afwisseling in de liturgie blijft het wel boeiend.
Na de diensten was er ruimte voor ontmoeting met de mensen. Dit onder het genot van een kop koffie met koek of lunch. Gastvrijheid is voor deze mensen erg belangrijk! De gesprekken waren over het algemeen in het Engels, maar soms ook zomaar in de moedertaal. We hebben hier inmiddels de nodige Nederlandse Joden ontmoet.

De middag was vrij, een heerlijk moment om zelf te doen waar je zin in had. Een moment van rust werd geadviseerd, want in de komende week volgen we nog een druk programma. Een aantal studenten was gaan picknicken in een nabijgelegen park, heeft daar gezongen en genoten van het lekkere weer! Ook de nodige Joodse gezinnen hadden het park opgezocht, om daar met het gezin samen te zijn. Voor hen is de sjabbat een echte gezinsdag.
Anderen trokken de oude stad in, wat ook een belevenis was om daar op sjabbat te komen, een wereld van verschil met de andere dagen van de week. Dan is er één en al bedrijvigheid, maar op de sjabbat is er rust. Mensen die de sjabbat niet strikt houden en in de buurt van deze wijk komen, zullen dat te horen krijgen, wat tot relletjes kan uitlopen.
Vrije tijd gaf ook de mogelijkheid om wat sjekkels uit te geven en souvenirs in te slaan, als tastbare herinneringen aan deze bijzondere Israëlreis en dit mooie land!

Om 19 uur stond de maaltijd gereed. De keuze was royaal en het zag er allemaal even smakelijk uit. De rijst, de kip, groenten en paste: het ging er bij de meeste inmiddels wel weer in. En we konden ook wel weer een bodem(pje) gebruiken, want er wachtte ons nog een boeiende lezing. Een voorganger van een synagoge, die in de ochtend bezocht was, kwam een lezing houden over de Messias belijdende beweging in Israël.
Deze lezing was de moeite waard om nog eens overdacht en besproken te worden. Daarom trokken veel van ons nog even de stad in, ook om daar de sfeer te proeven. De sjabbat is voorbij en het leven gaat hier weer volop verder. Daarna snel richting bed, want om 7 uur staat het ontbijt weer gereed.

Dag 5: Bokér tov!

Ha lieve lezers!

 Deze dag ging vroeg van start. Rond acht uur draafden we het hostel uit en trokken de Oude Stad in. Als eerst gingen we naar Bethesda. Nu is het een mooie binnenhof in de stad met een kerk uit de tijd van de kruisvaarders. Hier zijn nog goed de verschillende bouwlagen te zien van de verscheidene gebouwen, die in de loop van de tijd over elkaar gebouwd zijn. Vaag was zelfs nog een stukje zuilengang uit de tijd van Jezus te zien. Op deze plek hield prof. Huijgen een korte meditatie en zongen we in de mooie kerk die daar was.

We liepen verder door de stad en af en toe vertelde ons gids het één en ander. Onze gids verdient ook enige aandacht. Ze komt uit Antwerpen en woont nu al járen in Israël. Wij zijn ongeveer net zo oud als haar kleinkinderen en worden dan ook als zodanig verzorgd, superlief.
Verder door de Oude Stad liepen we de Via Dolorasa, de lijdensweg van Jezus. Heel bijzonder om te zien dat zoveel gelovigen uit de hele wereld deze weg lopen!

De sjabbat begint vrijdag als de zon ondergaat en dit wordt gevierd in de synagogedienst en ook bij de Kotel, de klaagmuur (klaagmuur mogen we eigenlijk niet zeggen van onze gids). Een grote groep ging naar de synagoge en aansluitend aten ze met verschillende gezinnen. Dit was een heel bijzondere ervaring. De joodse mensen ontvingen ons heel hartelijk. Er waren mooie gesprekken tussen de gezinnen en ons.We hebben enorm veel geleerd van hun gebruiken. Wat een heel speciaal moment was tijdens de maaltijd was als de kinderen gezegend worden door hun vader. De zegen van Efraïm en Manasse, dit zijn de enige broers in de Bijbel, waarvan geen ruzie of kwaadaardigheden onderling bekend is.

Bij de Kotel was het ook net zo prachtig! Het plein stond vol met orthodoxe en minder orthodoxe Joden en wij er dan tussen:). Het was een heel blij gebeuren. Het begin van de sjabbat is een feestelijk iets! Er wordt veel gezongen, geklapt, gedanst en gebeden. Een grote eenheid tussen de Joden is aanwezig en de liefde voor God en Zijn volk wordt bezongen; Chai Jisrael- Israel leeft! Sjabbat shalom!
Nu is het dan sjabbat en ook wij doen het deze dag rustig aan!

Sjabbat shalom!

Dag 4. Jordaan - Jericho - Jeruzalem.

Donderdag 16 maart 2017
Na een korte maar goede nachtrust, staan we weer vroeg op. Het was onze laatste nacht in Sha’ar HaGolan. Vandaag gaan we naar Jeruzalem, met onderweg een aantal tussenstops. Onder luid vogelkabaal loop ik naar de eetzaal. In onze Kibbutz bevinden zich wel meer dan vijftig verschillende vogelsoorten en dat is goed te horen.
Rond 8:15 vertrekken we naar het zuiden. Onze eerste tussenstop is in Bet She’an. Deze vruchtbare plaats was zeven millennia geleden al bewoond en nu gaan we kijken bij de opgravingen. Er zijn hier veel resten te vinden van Romeinse en Byzantijnse gebouwen, waaronder een Romeins theater (waar spontaan het Wilhelmus gezongen wordt) en een winkelstraat. Als we dit alles bezichtigd hebben, gaat een groot deel van ons ook nog omhoog een steile heuvel op. Boven hebben we een prachtig uitzicht over de opgravingen, maar ook zicht op nog oudere gebouwen. Hier zijn nog resten van hele oude beschavingen te vinden, zoals van de Egyptenaren en van de Filistijnen. Op deze plek werd Sauls lichaam door de Filistijnen aan de stadsmuur opgehangen toen hij door hen verslagen was.
We rijden verder naar het Zuiden langs de Jordaan. Aan de westkant zien we Palestina liggen, aan de oostkant Jordanië. Langzaam maar zeker wordt het landschap steeds kaler. Bij Qasr El Yahud maken we onze tweede tussenstop. Dit was waarschijnlijk de plaats waar Johannes de Doper doopte. Het is dan ook een zeer toeristische plek. Het stikt er van de mensen en van de kerken die hier door christenen zijn gebouwd. Christenen van allerlei culturen komen hier samen om deze `heilige` plek te bezoeken. Dat ligt niet aan het water zelf. Dat ziet er vies bruin uit. Wat een verschil met gisteren, toen we bij de bronnen van de Jordaan waren! Toen zag het water er zo helder uit. Nu we hier staan, begrijpen we waarom Na’aman zich niet wilde onderdompelen in de Jordaan. Toch zien we mensen met een jerrycan water halen uit de Jordaan.
Ook nog mooi: toen we de bus ingingen zagen we witte duiven. Dat deed me toch even denken aan de duif die op Jezus neerdaalde na zijn doop.
Na deze tussenstop rijden we Palestina in, naar Jericho. We hebben hier een mooi uitzicht op de berg waar Jezus volgens de overlevering verzocht was door de duivel. We lunchen bij de Arabieren. Best gaaf om ook iets van deze cultuur mee te krijgen! Daarna vertrekken we weer en rijden we Israël weer in, op weg naar Jeruzalem!
Vanuit Jericho is het een fikse klim naar Jeruzalem. We moeten bijna 1200 meter overwinnen, voordat we Jeruzalem bereiken. Dat moet zwaar geweest zijn voor de pelgrims die vanaf hier te voet naar Jeruzalem trokken! Wij hebben het maar makkelijk, zo in de bus. Eigenlijk zou je om het echte pelgrimsgevoel te krijgen, per voet of fiets naar boven moeten trekken, maar daar hebben we geen tijd voor.
En dan is het eindelijk zover. Hier hebben we zolang naar toegeleefd, ja, daar is dan eindelijk de stad waar we al zoveel over gelezen en gehoord hebben. We zien Jeruzalem liggen, gebouwd op de bergen. Terwijl we onze ogen uitkijken, rijden we naar de Olijfberg. Hier hebben we een prachtig uitzicht op de oude stad. We kijken uit op het tempelplein, waar nu een grote moskee staat. Dit was de plek waar Jezus huilde om Jeruzalem, omdat Hij wist wat er met de stad zou gebeuren. We

bezoeken op deze plek een kerk. Als we daarna nog even naar de stad kijken, horen we opeens hard gezang uit de minaretten van Jeruzalem komen. Een hele vreemde gewaarwording.
Hierna dalen we af naar de hof van Getsemane, waar Jezus werd verraden. Het is er helaas heel druk. Er ligt een drukke weg naast, we horen veel getoeter, en de plek is enorm toeristisch. Daarnaast kun je de tuin niet in en is hij erg klein. Wat wel leuk is, is dat er heel wat musjes zitten, die je hier trouwens sowieso overal ziet. Naast de hof ligt een grote kerk, waar we wat tot rust kunnen komen.
We rijden nu echt de stad in. Helaas staat het verkeer nogal vast en duurt het lang voordat we op de plek van bestemming aankomen. We gaan nu luisteren naar David Nekrutman, die werkt voor het Center for Jewish-Christian Understanding & Cooperation (CJCUC). Dit centrum bouwt bruggen tussen orthodoxe joden en christenen. Joden vertrouwen christenen vaak niet, doordat wij hen door de geschiedenis heen steeds hebben vervolgd. Ook Nekrutman had vroeger niets met christenen, maar door een bijzondere wending in zijn leven is hij in contact gekomen met christenen en is hij hen gaan respecteren. Nu ziet hij het als zijn roeping om contacten tussen joden en christenen te leggen. Nekrutman kan goed spreken, maakt veel grappen, en dat maakt dat hij goed te volgens is, ondanks onze vermoeidheid.
Na deze lezing vertrekken we naar ons hostel, The Post, in de binnenstad van Jeruzalem. Hier krijgen we een onaangename verrassing. Het blijkt dat men niet genoeg kamers heeft voor ons heeft. Een aantal mensen moet nu op een matras slapen in één van de kamers die toch al krap zijn. Hopelijk gaat dat een beetje lukken. Als compensatie krijgen we van het hotel gratis bier. Dat maakt toch weer wat goed.
De dag wordt afgesloten in een krappe en warme zaal. Toch is het een fijne afsluiting van een hele drukke, maar bijzonder mooie dag.

Dag 3. Noord-Israël.

Dag drie van onze Israëlreis begon vroeg, zo rond de klok van zeven. Na een uitgebreid ontbijt in de 'dining room' vertrokken we 8 uur richting Tel Dan National park. In eerste instantie incompleet, maar al snel konden we ons verloren schaapje aan de kudde toevoegen. 

Na ongeveer een uurtje rijden, kwamen we in het noorden van de Golan vlakte. Daar hebben we een korte wandeling gemaakt rond de opgravingen aldaar. Zo hebben we het altaar bekeken, zoals beschreven staat in 1 Koningen 12:31. Daar staat geschreven dat Jerobeam een godshuis bouwde; erg indrukwekkend om zo'n gebouw te zien dat inmiddels 3000 jaar oud is. Verder hebben we daar genoten van het uitzicht op Libanon, dat op steenworp afstand lag. De stad Dan hebben we door de poort verlaten en zijn toen naar een Kanaanitische poort gelopen, een poort die Abraham ook heeft gezien.

Snel gingen we verder richting Banias een korte rit van zo'n tien minuten. Daar kwamen we in Banias, de plek van de grot van Pan, een heiligdom uit de Hellenistische tijd. Dit is de plek waar Jezus zijn discipelen vroeg wat de mensen van Hem dachten. Op het antwoord van Petrus zegt Jezus dat hij de petra is waarop Hij Zijn gemeente zal bouwen.  (Mattheus 16:13-20).  

Het liep onderhand tegen het middaguur en hebben daar hebben een lunch genuttigd.

Daarna vertrokken we weer richting het zuiden langs de grens met Syrië. De route leidde ons langs prachtige uitzichten, afgewisseld met stukken waar aan beide kanten mijnenvelden waren. Tegen het midden van de middag kwamen we aan in Gamla, wat kameel betekent. Deze plek wordt zo genoemd vanwege de spitse heuvel die daar ligt. Daar hebben van het het uitzicht genoten en hebben we vale gieren gespot. Prachtige vogels die o.a. ook in Deuteronomium 32:11 worden genoemd (echter wordt er vaker gekozen voor 'adelaar' als vertaalmogelijkheid). 

Tussendoor maakten we nog een korte pitstop voor de Tabgha kerk, waar we gisteren niet meer aan toe waren gekomen.

Als climax van deze dag gingen we richting de oever van Galilea om een eindje te gaan varen. Inmiddels begon het stevig te regenen, maar naar een tijdje op het meer werd de storm gesust en klaarde het op. 

Het was een overweldigende dag met veel indrukken van de prachtige omgeving. Geweldig om samen op de verschillende plekken de corresponderende Bijbelteksten te lezen. Om samen daarover te  reflecteren en tot jezelf te komen.

Morgen verplaatsen we ons richting het zuiden, naar Jeruzalem. 

Reisverslag Israël dinsdag 14 maart 2017

Vandaag staat er een vol programma op ons te wachten. De meesten van ons kunnen er na een goede nachtrust weer tegenaan.

Om 7.30 uur staat het ontbijt op ons te wachten. Om 8.30 uur hebben we een lezing van dr. Faydra Shapiro. Zij is negen jaar geleden verhuisd vanuit Toronto naar Nazareth. Nu is ze naar onze kibboets gekomen om ons te vertellen over een mooi, maar breed onderwerp: hoe kijken Joden en christenen aan tegen Israël? 

In een uur vertelt ze ons haar verhaal. Allereerst over de geschiedenis: de ballingschap van het volk Israël en de (belofte van de) terugkeer. Ze vertelt ook over diaspora en de vervolgingen van de Joden. Vervolgens beschrijft ze uitgebreid welke verschillende benaderingen er zijn over het land en de staat Israël. Het Zionisme wordt uitgelegd: hoe de Joden streefden naar een eigen staat. 

Aan het eind van het betoog van dr. Shapiro krijgen we de mogelijkheid om vragen te stellen. We komen tot de conclusie dat ze een helder beeld heeft geschetst van de situatie. Nu is het aan ons om Israël in de komende tijd zelf te ervaren!

Dat gaan we dan ook maar meteen doen. Om 10.00 vertrekt de bus naar Nazareth Village, waar we rond 11.15 aankomen. Hier heeft men een dorp nagemaakt die overeenkomt met een dorp in de tijd van Jezus. Door een hele vrolijke Messiasbelijdende Jood worden we rondgeleid. We krijgen van alles te zien: een wijngaard met een wachttoren en een wijnpersbak (die al bestond in de tijd van Jezus!), een herder met schapen, een graf, , een timmerman en een weefster en tot slot een replica van een synagoge. Dit alles geeft ons een inkijkje in hoe een dorp er zo'n 2000 jaar geleden uit heeft kunnen zien. 

Ondertussen is het al weer tijd voor een lunch, die wordt ons voorgeschoteld in het restaurant van Nazareth Village. Een Bijbelse maaltijd staat voor ons klaar: linzensoep, zelfgemaakt brood, olijven, salade, kip en fruit. Zo kunnen we er weer tegenaan!

Met de bus vertrekken we naar Kapernaüm, het 'dorp van troost'. Hier staat nog een groot deel van een synagoge uit de 5e eeuw. Door onze gids Helene wordt ons veel uitgelegd over deze synagoge, maar ook over inscripties die in de stenen staan. Ook krijgen we het huis van de schoonmoeder van Petrus te zien. Vervolgens hebben we even wat tijd om te genieten van het prachtige uitzicht over het meer van Galilea. Wat een rust en schoonheid, want ondertussen is de zon ook doorgebroken! 

Na al dit moois klimmen we ook nog op de berg der zaligsprekingen. Ds. Brons leest hier een gedeelte uit Mattheüs 5. Een mooie ervaring!

We vervolgen onze reis; op naar Magdala. Hier is weer een opgraving te zien. Een enthousiaste gids vertelt ons honderduit over de mooie ontdekkingen die er zijn gedaan. Ook hier een synagoge die is opgegraven, maar we krijgen nog veel meer te horen over alle vondsten en over het werk dat hier gedaan wordt.

Na deze mooie dag gaan we moe maar voldaan weer naar onze Kibboets om te eten. Hierna sluiten we de dag af: eerst evalueren we kort deze dag en daarna leest Spencer ons voor uit Johannes 8, waar Jezus zegt: Ik ben het Licht van de wereld. 

Een mooie afsluiting van een inspirerende dag!

Een hartelijke groet namens ons allen!

S.B.

Dag 1. Vertrek en aankomst

Van heinde en verre, uit al de gewesten van ons geliefde koninkrijk, vergaderden zich de Apeldoornse theologen. Zij hadden allen één doel, zij allen wilden voet zetten op het beloofde land, het land der belofte, waar zich grotendeels de heilsgeschiedenis heeft plaatsgevonden. Hier hebben de profeten, de apostelen en de Heiland Zelf gewandeld.
 

 

Maar voor ons is alles nog donker. Toen de landing werd ingezet konden wij nog net bij het avondlicht een glimp van het land opvangen, maar bij het instappen in de bus heeft de zon zijn reis naar de morgen alweer ingezet.

De bus voert ons langs de Karmel, Meggido, de vlakte van Armageddon, tot het meer van Galilea. Daar is onze legerplaats voor de nacht. Onze uitvalsbasis voor de komende drie nachten.
De naam van onze kibboets is Sha'ar Hagolan, hetgeen betekent overgezet zijnde, de poort van de Golan. Van hieruit hopen wij de komende dagen Galilea te bezichtigen.

 Na een rijke dis heeft dr. Mulder de dag met ons afgesloten aan de hand van Psalm 121: "Hij zal uw voet niet laten wankelen; uw Bewaarder zal niet sluimeren." We mochten behouden aankomen en de eerste voetstappen zetten in het Beloofde land en met elkander uitzien naar een mooie tijd.

Nog even geduld voor de blogs van de reis van 2017!

We zijn nog niet begonnen met bloggen. D.V. van 13-24 maart 2017 zijn onze studenten op studiereis in Israël. Hier hopen ze u dan op de hoogte te houden van hun belevenissen.

Hieronder staan nog wel de bijdragen die vijf jaar geleden geschreven zijn tijdens de vorige studiereis.